Gıda Mevzuatı
Terimler Sözlüğü

Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerden kontrole konu olan bir tanesinin yine bu Tebliğ kapsamında üretimine izin verilen ağırlığını,

Gallus gallus var. domesticus türüne ait tavuklardan elde edilen ve doğrudan insan tüketimine veya gıda sanayisinin kullanımına sunulan ve Ek-1’de yer alan kalite özelliklerini taşıyan kabuklu yumurtayı,

Avrupa Birliğini,

Tüm toprak ve su habitatlarını,

Ticari kanatlı hayvanların yetiştirme dönemleri süresince açık alana erişim imkânı bulunan kanatlı işletmelerini,

Kapsam: Baharat

Salvia sericeotomentosa Rech.f., Salvia officinalis L. ve Salvia fruticosa Mill. (Lamiaceae), çalımsı genç bitkilerinin kurutulmuş yapraklarını,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Hekzandioik asit; 1,4-bütandikarboksilik asit

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Advantam(ANS9801), üç adımlı bir proses içinde kimyasal sentez ile üretilir. 3-hidroksi-4-metoksisinnamaldehit (HMCA) ana imalat ara maddesinin üretimi ve ardından 3-(3-hidroksi-4-metoksifenil)propionaldehit(HMPA) oluşturmak için hidrojenasyon yapılır. Son adımda, HMPA metanol çözeltisi (filtrat), seçici hidrojenasyon altında advantamı oluşturan imini vermek için aspartam ile birleştirilir. Çözelti kristalleşmeye bırakılır ve ham kristaller yıkanır. Ürün yeniden kristalleştirilir ve kristaller ayrıştırılır, yıkanır ve kurutulur.

27/9/2003 tarihli ve 25242 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Krema ve Kaymak Tebliği (No: 2003/34)’nde tanımlanan Afyon kaymağını,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Agar, esas olarak, L ve D izomerik şekillleri düzenli değişen galaktoz birimlerinden oluşan hidrofilik kolloidal bir polisakkarittir. Bu heksozlar, kopolimerde sırayla alfa-1,3 ve beta-1,4 bağları ile bağlıdır. Yaklaşık her onuncu D-galaktopiranoz biriminde, hidroksil gruplarından biri kalsiyum, magnezyum, potasyum ya da sodyumla nötralize edilmiş sülfürik asitle esterleştirilir. Gelidiaceae ve Gracilariaceae familyalarının deniz yosunlarının ve Rhodophyceae sınıfına bağlı kırmızı deniz yosununun belirli suşlarından ekstrakte edilir

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Ağaç reçinesinden, resin asitlerinin tri- ve digliserol esterlerinin karmaşık bir karışımıdır. Reçine, yaşlı çam kütüklerinin çözücü ekstraksiyonu ve ardından sıvı-sıvı çözücü arıtma işlemi ile elde edilir. Bu özelliklerin dışındakiler, gam reçineden elde edilen maddeler, canlı çam ağaçlarının salgısı ve kraft (kağıt) pulpu işleminin bir yan ürünü olan uzun yağ reçinesinden elde edilen maddelerdir. Son ürün, yaklaşık %90 resin asitlerinden ve %10 nötrallerden (asidik olmayan bileşikler) oluşur. Resin asit fraksiyonu başlıca abietik asit olup, C 20 H 30 O 2 ampirik molekül formülüne sahip izomerik diterpenoid monokarboksilik asitlerinin kompleks bir karışımıdır. Madde, buharla sıyırma ya da ters akım buhar distilasyonu yoluyla saflaştırılır.

Ambalaj destek malzemesi dâhil bir malın korunması ya da taşınmasında kullanılan, kâğıt ürünleri hariç ahşap veya ahşap ürünlerini,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Akasya gam, Acacia senegal (L) Willdenow çeşidi ya da akasyanın ( Leguminosae familyası) yakın ilgili türlerinin gövde ve dallarından elde edilen kurutulmuş eksudasyondur. Ağırlıklı olarak, hidroliz sırasında arabinoz, galaktoz, ramnoz ve glukuronik asit veren yüksek molekül ağırlıklı polisakkaritlerden ve bunların kalsiyum, magnezyum ve potasyum tuzlarından oluşur.

Gıda ile temas eden akıllı madde ve malzemeyi,

Donma sıcaklığı üzerindeki sıcaklıklarda sıvı olma durumunu,

Bir laboratuvarın Türk Akreditasyon Kurumu tarafından, Türk Akreditasyon Kurumunun faaliyet kapsamının yetersizliğinde ise Avrupa Akreditasyon Birliği ile karşılıklı tanınma anlaşması imzalamış başka bir ulusal akreditasyon kurumu tarafından TS EN ISO/IEC 17025 Deney ve Kalibrasyon Laboratuvarlarının Yetkinliği için Genel Gereklilikler ve destekleyici alt referanslar ile teknik kriterlere göre değerlendirilmesi, yeterliliğinin onaylanmasını ve düzenli aralıklarla denetlenmesini,

Hastalıklar, zararlılar ve yabancı otlar ile diğer etmenler üzerine asıl biyolojik etkiyi yapan maddeyi,

Gıda ile temas eden aktif madde ve malzemeyi,

Akvavit ya da Akuavit, bitki veya baharat distilatıyla aromalandırılmış tarımsal etil alkol kullanılarak üretilmiş kimyon aromalı ve/veya dereotu tohumu aromalı distile alkollü içkidir.

1) Akvavit ya da akuavitin hacmen alkol miktarı en az %37,5 olmalıdır.

2) Akvavit ya da Akuavite Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliğinde yer alan doğal aroma maddeleri ve/veya doğal aroma preparatları ilave edilebilir. Ancak bu içkilerin aroması büyük ölçüde kimyon ( Carum Carvi L .) ve/veya dereotu tohumunun ( Anethum graveolens L .) distile edilmesi ile oluşmakta olup esansiyel yağlar kullanılmamaktadır.

3) Acılık verici maddeler ürünün tadında baskın olmamalıdır.

4) Kuru madde içeriği en fazla 15 g/L olmalıdır.

www.abcd.com şeklinde örneklenen internet yayınlarının alan adını,

Kapsam: Distile alkollü içkilerin analiz metodu

asetaldehit (etanal) ve asetal (1,1-dietoksietan)’in toplamı olarak asetaldehit cinsinden ifade edilir.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: DL-5,7,8-trimetiltokol; DL-2,5,7,8-tetrametil-2-(4',8',12'-trimetiltridesil)-6-kromanol

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Karışık karotenler Dunaliella salina deniz yosununun suşlarından da üretilebilir. Beta-karoten, bir uçucu yağ kullanılarak ekstrakte edilir. Preparat, yenilebilir yağdaki %20’den %30’a kadar olan bir süspansiyondur. Trans-cis izomerlerinin oranı 50/50-71/29 aralığındadır.

Başlıca renklendirici özelliği, büyük bir kısmını beta-karotenin oluşturduğu, karotenoidlerden ileri gelir. Alfa-karoten, lutein, zeaksantin ve beta-kriptoksantin bulunabilir. Bu madde, renk pigmentlerinin yanı sıra kaynak materyalde doğal olarak bulunan sıvı yağları, katı yağları ve mumları içerebilir.

Bu Yönetmelik hükümlerine göre üretici veya tarımsal amaçlı örgüt ile tarımsal üretim sözleşmesi akdeden gerçek ve tüzel kişiler ile bunların yetkili temsilcilerini,

Canlı hayvan ve ürünler ile ilgili bir karar verilinceye kadar, kontrol görevlisinin vereceği talimatlar doğrultusunda ürünlerin işletmecisi tarafından depolanması ve sahibi tarafından hayvanların muhafazası dâhil, hareketinin veya bunlara dokunulmasının kısıtlanması veya engellenmesini,

4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununda belirtilen şartlara uygun olarak düzenlenen ve çiftçiler tarafından ibraz edilen belgeyi,

Açıklamaya ihtiyaç duyulmaksızın tüketiciler tarafından gıdanın adı olarak kabul edilen adı,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Lineer glikuronoglikan başlıca, piranoz halka formunda β-(1-4) bağlı D mannuronik ve α-(1-4) bağlı L-guluronik asit birimlerinden oluşur. Hidrofilik kolloidal karbohidrat, seyreltik alkali kullanılarak çeşitli kahverengi su yosunları ( Phaeophyceae ) türlerinin suşlarından ekstrakte edilir.

Bir distile alkollü içkiye tarımsal etil alkol ve/veya tarımsal distilatın ilavesini,

Sadece maltın veya malt ve ekstrakt maddelerinin öğütülüp, sıcak su ile belirli yöntemlerle işlenmesi sonucunda elde edilen şıranın; şerbetçiotu ile kaynatılması ve soğutulması, bira mayası ile belirlenen alkol derecesine kadar fermente edilmesi veya fermentasyon sonucu oluşan alkolün uzaklaştırılması yoluyla elde edilen, filtre edilerek veya edilmeyerek, pastörize edilerek veya edilmeyerek üretilen, içinde çözünmüş halde karbondioksit bulunan bulanık veya berrak içkiyi,

Hastalığın zıttı olan maddeyi bünyeye vererek yapılan tedaviyi,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Allura Red AC, temel olarak disodyum 2-hidroksi-1-(2-metoksi-5-metil-4-sülfonato-fenilazo) naftalin-6-sülfonat ve başlıca renksiz bileşenler olarak sodyum sülfat ve/veya sodyum klorürle birlikte yardımcı renklendirici maddelerden oluşur. Allura Red AC, 6-hidroksi-2-naftalin süfonik asit ile diazolanan 5-amino-4-metoksi-2-toluensülfonik asidin birleştirilmesi ile üretilir.

Allura Red AC, sodyum tuzu olarak tanımlanır. Kalsiyum ve potasyum tuzuna da izin verilir.

Gıda Kodeksinin hazırlanmasında görev alan Ulusal Gıda Kodeks Komisyonuna bağlı ihtisas komisyonunu,

Görsel inceleme yoluyla ergot sklerot kontrolü için paçal numuneden alınan madde miktarını,

Numune alma metodunu uygulamak amacıyla büyük bir partiden fiziksel olarak ayrılmış ve tanımlanmış kısmı,

Miktarı belirlenmemiş olan her bir türdeş bileşenin katkısı için sıfır değerinin kullanılmasını gerektiren durumu,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Altın

Kanatlı hayvanların barındırıldığı kümes zeminini kaplamak üzere, nemi ve dışkıyı emmek, amonyak ve koku oluşumunu azaltmak, hayvanların konforunu sağlamak ve hastalık etkenlerinin çoğalmasını sınırlamak amacıyla kullanılan, organik veya inorganik yapıda, emici özellikteki malzemeleri,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Alüminyum tozu, çok ince bölünmüş alüminyum partiküllerinden oluşur. Öğütme işlemi, yenilebilir bitkisel yağların ve/veya gıda katkı maddesi kalitesindeki yağ asitlerinin varlığında gerçekleştirilebilir veya gerçekleştirilemez. Yenilebilir bitkisel yağlar ve/veya gıda katkı maddesi kalitesindeki yağ asitleri dışındaki maddelerle karıştırılamaz.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Alüminyum amonyum sülfat

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Alüminyum laklar, uygun spesifikasyon monografilerinde belirtilen saflık kriterlerine uyan renklendiricilerin, sulu ortamlarda alumina ile reaksiyona girmesi ile hazırlanır. Alumina genellikle, alüminyum sülfat ya da klorürün, sodyum ya da kalsiyum karbonat veya bikarbonat ya da amonyak ile reaksiyona girmesi ile elde edilen, taze hazırlanmış, kurutulmamış bir materyaldir. Lak oluşumunun hemen ardından ürün filtre edilir, suyla yıkanır ve kurutulur. Son üründe, reaksiyona girmemiş alumina da bulunabilir.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Alüminyum potasyum sülfat dodekahidrat

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Sulu alüminyum silikat (kaolin), kaolinit, potasyum alüminyum silikat, feldispat ve kuartzdan oluşan saflaştırılmış beyaz plastik kildir. İşlem kalsinasyonu içermemelidir . Alüminyum silikat üretiminde kullanılan ham kaolinitik kil; sağlığı tehlikeye sokmaya veya insan tüketimine uygunsuzluğa neden olmayacak dioksin seviyesine sahip olmalıdır. Üründe asbest bulunmamalıdır.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Alüminyum sodyum sülfat

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Alüminyum sülfat

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Amarant, temel olarak trisodyum 2-hidroksi-1-(4-sülfonato-1-naftilazo) naftalin-3,6-disülfonat ve başlıca renksiz bileşenler olarak sodyum sülfat ve/veya sodyum klorürle birlikte yardımcı renklendirici maddelerden oluşur.

Amarant 4-amino-1-naftalinsülfonik asidin 3-hidroksi-2,7-naftalindisülfonik asitle birleştirilmesiyle elde edilir.

Amarant, sodyum tuzu olarak tanımlanır. Kalsiyum ve potasyum tuzuna da izin verilir.

Etikette yer alanlar dâhil iç veya dış ambalaj üzerindeki bilgileri,

Tuzlu su çözeltisine gerektiğinde gıda katkı maddeleri, sirke, zeytinyağı, bitki adı ile anılan yağlar, baharat, aromalı veya aromasız bitkiler ve diğer uygun gıdalar ilave edilerek hazırlanan karışımı,

Gıda maddesi kaba yerleştirilmeden önce, yerleştirilirken veya yerleştirildikten sonra kap içine verilen hava dışındaki gazlar

Gıdanın bir kaba doğrudan temas edecek biçimde yerleştirilmesini veya kabın kendisini,

Kapsam: Kusurlu tane

Kurutma sebebi dışında, tüm yüzey renginin hafif amber-sarı bir renge dönüşmüş olan taneyi,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Amidize pektin başlıca, poligalakturonik asidin kısmi metil esterleri ve amidleri ile, bunların amonyum, sodyum, potasyum ve kalsiyum tuzlarından oluşur. Yenilebilir bitki materyallerinin, genellikle turunçgil veya elmaların, uygun kısımlarının sulu besiyerinde ekstraksiyonu ve alkali koşullar altında amonyakla işlem görmesi ile elde edilir. Metanol, etanol ve propan-2-ol dışında hiçbir organik çökeltici kullanılmaz.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Amonyak karamel, karbonhidratların (glukoz ve fruktoz monomerleri ve/veya glukoz şurupları, sukroz ve/veya invert şurupları ve dekstroz gibi bunlarla ilgili polimerler olan ticari olarak piyasada bulunan gıdada kullanılabilir besleyici tatlandırıcılar) asitli veya asitsiz ya da alkalili veya alkalisiz, sülfit bileşikler kullanılmaksızın, amonyum bileşiklerinin varlığında (amonyum hidroksit, amonyum karbonat, amonyum hidrojen karbonat ve amonyum fosfat) kontrollü ısıl işleme tabi tutulması ile hazırlanır.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Aljinik asidin amonyum tuzu

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Yenilebilir katı ve sıvı yağlardan elde edilen, fosfatidik asitlerin amonyum bileşiklerinin bir karışımıdır. Bir veya iki veya üç gliserit parçası fosfora bağlanmış olabilir. Ayrıca iki fosfor esteri, fosfatidil fosfatitleri olarak birbirine bağlı olabilir.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Amonyum hidrojen karbonat

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Amonyum hidroksit

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Amonyum karbonat değişen oranlarda amonyum karbamat, amonyum karbonat ve amonyum hidrojen karbonat içerir.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Amonyum sülfat

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Amonyum sülfit karamel, karbonhidratların (glukoz ve fruktoz monomerleri ve/veya glukoz şurupları, sukroz ve/veya invert şurupları ve dekstroz gibi bunlarla ilgili polimerler olan ticari olarak piyasada bulunan gıdada kullanılabilir besleyici tatlandırıcılar) asitli veya asitsiz ya da alkalili veya alkalisiz, amonyum ve sülfit bileşiklerinin her ikisinin varlığında (sülfüroz asit, potasyum sülfit, potasyum bisülfit, sodyum sülfit, sodyum bisülfit, amonyum hidroksit, amonyum karbonat, amonyum hidrojen karbonat, amonyum fosfat, amonyum sülfat, amonyum sülfit ve amonyum hidrojen sülfit) kontrollü ısıl işleme tabi tutulması ile hazırlanır.

Gıdanın %50’sinden fazlasını oluşturan veya tüketici tarafından genellikle gıdanın adı ile ilişkilendirilen ve çoğu zaman miktarının belirtilmesi gereken bileşeni veya bileşenleri,

1) Aroma: Meyvenin işlenmesi sırasında, meyvenin yenilebilir kısımlarından (Turunçgil kabuklarının soğuk preslenmesi ile elde edilen yağ ve meyve çekirdeği kaynaklı bileşenler de olabilir.) elde edilen ve ürüne geri kazandırılmak üzere, aroma kalitesinin muhafazası, korunması veya stabilize edilmesi için uygulanan sıkma, ekstraksiyon, damıtma, filtrasyon, adsorbsiyon, buharlaştırma, parçalama, konsantrasyon ve benzeri uygun fiziksel işlemler uygulanarak ayrılan yan ürünü,

2) Bal: 27/7/2012 tarihli ve 28366 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Bal Tebliğine uygun balları,

3) Meyve: Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin üretilmesi için sağlam, yeterince olgun, taze veya hasat sonrası işlemlerle muhafaza edilmiş domates dâhil tüm meyveleri,

4) Meyve püresi: Suyunu uzaklaştırmadan, bütün veya kabuğu soyulmuş meyvenin yenilebilen kısmının eleme, ezme, öğütme gibi uygun fiziksel işlemlerden geçirilmesiyle elde edilen, fermente olmamış ancak fermente olabilen ürünü,

5) Meyve püresi konsantresi: Meyve püresindeki suyun belirli bir kısmının fiziksel yollarla uzaklaştırılması ile elde edilen ürünü,

6) Pulp veya meyve kesecikleri: Suyunu uzaklaştırmadan aynı meyvenin yenilebilen kısımlarından elde edilen ürünü, turunçgil meyveleri için ise meyve etinden elde edilen meyve suyu keseciklerini,

7) Su: 17/2/2005 tarihli ve 25730 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmelikte yer alan özelliklere uygun insani tüketim amaçlı suları,

8) Şeker: 23/8/2006 tarihli ve 26268 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Şeker Tebliğine uygun şekerleri ve meyvelerden türetilmiş şekerleri,

4 adet içe doğru kıvrık, çanak yaprakları ile sarılmış, yumurta şeklinde kahverengi üzümsü meyvelerini,

Kalıntı konsantrasyonunun doğru olarak ölçülmesini sağlayacak miktarda, analitik numuneden alınan temsili miktardaki kısmı,

Numune alma hatası en az olacak şekilde analitik kısımları elde etmek amacı ile analiz edilecek ürüne ait kısmın ayrılarak; karıştırma, öğütme, parçalama ve diğer işlemleri takiben analiz için laboratuvar numunesinden hazırlanan numuneyi,

Üründen, varsa alıcı ülke kriterlerine veya Türk gıda veya yem mevzuatına uygunluğunu kontrol etmek amacıyla örnek alınmasını,

Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin özelliklerini tespit etmek için kullanılabilen sistematik işlemler dizinini,

Kapsam: Baharat

Pimpinella anisum L.(Apiaceae) türüne giren bitkilerin meyvelerini,

Tarımsal etil alkolün, yıldız anason ( Illicium verum Hook f .), anason ( Pimpinella anisum ), rezene ( Foeniculum vulgare Mill .) ekstraktı veya aynı aromatik içeriğe sahip diğer herhangi bir bitki ile aromalandırılmasıyla elde edilen distile alkollü içkidir. Anason aromalı distile alkollü içki üretiminde, anason tadının baskın olması kaydıyla diğer doğal bitki ekstraktı veya aromatik tohumlar da kullanılabilir. Anason aromalı distile alkollü içkilerde hacmen alkol miktarı en az %15 olmalıdır.

1) Anason aromalı distile alkollü içkilerin üretilmesinde yalnızca Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliğinde yer alan doğal aroma verici maddeler ve aroma verici preparatlar kullanılabilir.

2) Anason aromalı distile alkollü içkilerin üretiminde aşağıdaki üretim metotlarından herhangi biri kullanılır:

- Maserasyon ve/veya distilasyon,

-Tarımsal etil alkolün yukarıda belirtilen bitki kısımları veya tohumları ile yeniden distilasyonu,

- Anason aromalı bitki ekstraklarının doğal distilasyonunundan elde edilen distilatın ilavesi,

- Yukarıda belirtilen bu üç metodun kombinasyonu.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Çözücü ile ekstrakte edilen biksin, anatto ağacının ( Bixa orellana L.) çekirdeklerinin dış kabuğunun aşağıdaki gıda sınıfı çözücülerin bir veya birkaçı ile ekstraksiyonundan hazırlanır: Bu çözücüler aseton, metanol, hekzan, etanol, izopropil alkol, etil asetat, alkali alkol veya süperkritik karbondioksittir. Elde edilen karışım asitlendirilebilir, ardından çözücü ortamdan uzaklaştırılır, kurutma ve öğütme yapılır.

Çözücü ile ekstrakte edilen biksin, birkaç renkli bileşeni içerir. Başlıca renklendirici öğesi cis -biksindir, az miktarda trans -biksin bulunur. İşlem sonucunda biksinin termal bozulma ürünleri de mevcut olabilir.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Çözücü ile ekstrakte edilen norbiksin, anatto ağacının ( Bixa orellana L.) çekirdeklerinin dış kabuğunun aşağıdaki gıda sınıfı çözücülerin bir veya birkaçı ile yıkanması ve ardından çözücünün uzaklaştırılması, kristalizasyon ve kurutma aşamaları ile elde edilir: Bu çözücüler aseton, metanol, hekzan, etanol, izopropil alkol, etil asetat, alkali alkol veya süperkritik karbondioksittir. Elde edilen toza, sulu alkali eklenir ve daha sonra renklendirici maddeyi hidrolize etmek için ısıtılır ve soğutulur. Sulu çözelti filtre edilir, norbiksini çökeltmek için asitlendirilir. Çökelti, granüler bir toz elde etmek için filtre edilir, yıkanır, kurutulur ve öğütülür.

Çözücü ile ekstrakte edilen norbiksin, birkaç renkli bileşeni içerir. Başlıca renklendirici öğesi cis -norbiksindir, az miktarda trans -norbiksin bulunur. İşlem sonucunda norbiksinin termal bozulma ürünleri de mevcut olabilir.

Anis, karakteristik tadı sadece anason (Pimpinella anisum) ve/veya yıldız anason ( Illicium verum Hook f. ) ve/veya rezene ( Foeniculum vulgare Mill .)’den gelen anason aromalı distile içkidir.

1) Anisin hacmen alkol miktarı en az %35 olmalıdır.

2) Anisin üretilmesinde yalnızca Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliğinde yer alan doğal aroma maddeleri ve doğal aroma preparatları kullanılabilir.

Bazı tür mikroorganizmaların, aynı tür mikroorganizmaları engellemek veya öldürmek için yeterli olan verilen konsantrasyonda antimikrobiyal etken varlığında yaşayabilmesi ve hatta üreyebilmesini,

Yağların acılaşması ve renk değişikliği gibi oksidasyonun neden olduğu bozulmalara karşı koruyarak, gıdaların raf ömürlerinin uzatılmasını sağlayan maddeler

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Antosiyaninler, sebzeler ve yenilebilir meyve türlerinin sülfitlenmiş su, asitlenmiş su, karbondioksit, metanol veya etanol ile ekstraksiyonundan veya maserasyonundan ve ardından konsantrasyon ve/veya gerekirse saflaştırılması ile elde edilir. Elde edilen ürün, bir endüstriyel kurutma işlemi ile toz haline getirilir. Antosiyaninler, kaynak materyalin ortak bileşenlerini içerirler (antosiyanin, organik asitler, taninler, şekerler, mineraller vb.). Ancak kaynak materyal içinde bulunduğu gibi aynı oranlarda bulunması gerekli değildir. Etanol, maserasyon işleminin bir sonucu olarak, doğal olarak bulunabilir. Renklendirici öğe antosiyanindir. Ürünler, analizle tespit edilen renklendirici şiddetlerine göre piyasaya sunulur. Renklendirici miktarı, kantitatif birimler kullanarak ifade edilmez.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Anyonik metakrilat kopolimeri; metakrilik asit, metil metakrilat ve metil akrilatın tamamen polimerize olmuş kopolimeridir. Anyonik metakrilat kopolimeri, sodyum lauril sülfat ve polioksietilen sorbitan monooleat (polisorbat 80) ile stabilize edilmiş serbest radikal başlatıcı kullanılarak; metil metakrilat, metil akrilat ve metakrilik asidin sulu ortamda emülsiyon polimerizasyonu ile elde edilir. Kalıntı monomerler, su buharı distilasyonu ile uzaklaştırılır.

Başkalarına ait iktisadi ve ticari faaliyetlerin yapılmasına elektronik ticaret ortamını sağlayan gerçek veya tüzel kişiyi,

Referans bir ekipman üzerinde yapılan tip testi sonucunda düzenlenen rapora istinaden belirli bir sayı ile sınırlı kalmak üzere ekipman üzerinde fiili inceleme yapılmaksızın onaylı tipe uygun üretilmiş her bir ekipman için yapılan ATP Uygunluk Belgesi/Sertifikası düzenleme işlemini,

Bakanlık tarafından risk analizi esasına dayalı olarak belirlenen, özellikle kesim veya av hayvanı işleme faaliyetlerinin tüm çalışma günü boyunca veya haftanın birbirini takip eden çalışma günleri boyunca yapılmadığı kesimhane veya av hayvanı işleme tesisini,

Bakanlıklara bağlı olarak araştırma ve geliştirme faaliyeti yürüten enstitüleri,

Araştırma enstitülerini, Bakanlıkların araştırma yapmakla görevlendirilmiş kuruluşlarını, üniversitelere ve TÜBİTAK’a bağlı araştırma yapan kuruluşlar ile Bakanlıkça yetkilendirilmiş özel sektör araştırma kuruluşlarını,

Kapsam: Baharat

Juniperus communis L. (Cupressaceae) ağaçlarının, hasat edilerek kurutulmuş meyvelerini,

Tarımsal etil alkole ve/veya tahıl distilat içkisine ve/veya tahıl distilatına ardıç tohumu ( Juniperus oxicedrus L. ve/veya Juniperus communis L.) ile tat ve koku kazandırılması suretiyle elde edilen distile alkollü içkidir. Üretiminde ilave olarak Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliğinde yer alan aroma verici maddeler ve/veya aroma preparatları ve/veya aromatik bitki ve/veya aromatik bitki kısımları kullanılabilir. Bu aromalar ve/veya bitki kısımları ardıç aromasını azaltsa bile, ardıcın diğer duyusal özellikleri belirgin olmalıdır.

1) Ardıç aromalı distile alkollü içkilerin hacmen alkol miktarı en az %30 olmalıdır. 2) Ardıç aromalı distile alkollü içkiler satış ismi olarak Wacholder veya genebra’yı taşıyabilir.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Argon

Arı kolonisi ortamında petek gözünde depolanmış arı poleninin fermente olması ile oluşan arı ürününü,

İşçi arıların çiçekli bitkilerdeki polenleri toplayıp kendi bünyelerindeki salgılar ile birleştirdikten sonra küre şeklinde renkli peletler haline getirdiği ve kovandaki tuzaklar yardımıyla hasat edilen arı ürününü,

Genç işçi arılarının hipofarenjiyal ve mandibular bezlerinden salgılanan, pelte kıvamında, açık krem-kemik renginde, kendine özgü koku ve tada sahip, larva içermeyen arı ürününü,

Arıcılık çalışmaları sonunda üretilen bal, polen, arı sütü, balmumu, propolis, arı ekmeği, apilarnil, arı zehiri ve diğer ürünleri,

Canlı çift kabuklu yumuşakçaların temiz deniz suyu ile beslenen tanklarda, bulaşıklığın azaltılarak insan tüketimine uygun hale getirilmesi amacıyla, muamele edildiği tesisi,

Kapsam: Ana bileşenler

Meyvenin işlenmesi sırasında, meyvenin yenilebilir kısımlarından (Turunçgil kabuklarının soğuk preslenmesi ile elde edilen yağ ve meyve çekirdeği kaynaklı bileşenler de olabilir.) elde edilen ve ürüne geri kazandırılmak üzere, aroma kalitesinin muhafazası, korunması veya stabilize edilmesi için uygulanan sıkma, ekstraksiyon, damıtma, filtrasyon, adsorbsiyon, buharlaştırma, parçalama, konsantrasyon ve benzeri uygun fiziksel işlemler uygulanarak ayrılan yan ürünü,

Gıdanın mevcut tat ve/veya kokusunu artıran maddeler

Kendisinin aroma verme özelliğine sahip olması gerekmeyen, gıda işleme sırasında parçalanarak veya diğer bileşenlerle reaksiyona girerek aroma oluşturan ve sadece aroma oluşturmak amacıyla gıdalara istenilerek ilave edilen;

1) Gıda ve/veya,

2) Gıda dışındaki kaynak materyallerden,

elde edilebilen ürünü,

Olduğu haliyle tüketilmesi amaçlanmayan, tat ve/veya koku vermek veya bunları değiştirmek amacıyla gıdalara eklenen aroma verici maddeler, aroma verici preparatlar, ısıl işlem aroma vericileri, tütsü aroma vericileri, aroma öncülleri veya diğer aroma vericiler ya da bunların karışımlarından yapılan veya oluşan ürünü,

Aroma verme özelliği olan tanımlanmış kimyasal maddeyi,

1) Uygun fiziksel, enzimatik veya mikrobiyolojik işlemlerle; işlenmemiş ya da EK-2’de listelenen geleneksel gıda hazırlama işlemlerinden biri veya birden fazlası ile insan tüketimi için işlenmiş gıdadan ve/veya,

2) Uygun fiziksel, enzimatik veya mikrobiyolojik işlemlerle; olduğu haliyle ya da EK-2’de listelenen geleneksel gıda hazırlama işlemlerinden biri veya birden fazlası ile hazırlanmış bitkisel, hayvansal ve mikrobiyal orijinli gıda dışındaki materyalden,

elde edilen aroma verici madde dışındaki ürünü,

Esas olarak gıdaya aroma vermek veya gıdanın mevcut aromasını değiştirmek amacıyla ilave edilen ve gıdada doğal olarak oluşan istenmeyen bazı maddelerin önemli ölçüde artmasına katkıda bulunan, aroma vericiler dışındaki gıda bileşenini,

Distile alkollü içkilerin üretilmesinde, 29/12/2011 tarihli ve 28157 üçüncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliğinde yer alan tad ve koku veren maddelerden bir veya birkaçının kullanılmasını,

Aromatize edilmiş bira ve aromatize edilmiş alkolsüz birayı,

Doğal mineralli su, aroma maddeleri ve/veya diğer bileşenler ile şeker ilave edilerek veya edilmeden tekniğine göre gazlı veya gazsız olarak üretilen içeceği,

Su, aroma maddeleri ve/veya diğer bileşenler ile şeker ilave edilerek veya edilmeden tekniğine göre gazlı veya gazsız olarak üretilen veya aromalı şurubun sulandırılması ile hazırlanan içeceği,

Aroma maddeleri ve/veya diğer bileşenler ile şeker ilave edilerek veya edilmeden tekniğine göre üretilen ve aromalı içecek hazırlanmasında kullanılan toz ürünü,

29/12/2011 tarihli ve 28157 3 üncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliğinde belirtilen aroma verici ve aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenlerinin aynı Yönetmelik hükümlerine uygun olmak şartıyla, teknolojinin gerektirdiği miktarda ürüne katılmasıyla elde edilen lokumu,

Su ve aroma maddeleri ile tekniğine göre gazlı veya gazsız olarak üretilen suları,

Su, aroma maddeleri ve/veya diğer bileşenler ile şeker ilave edilerek veya edilmeden tekniğine göre üretilen ve aromalı içecek hazırlanmasında kullanılan koyu kıvamlı ürünü,

Aromalı votka, kullanılan hammaddeler dışında baskın bir aromaya sahip olan votkadır.

1) Aromalı votkanın hacmen alkol miktarı en az %37,5 olmalıdır.

2) Aromalı votka tatlandırılmış, harmanlandırılmış, aromalandırılmış, dinlendirilmiş ya da renklendirilmiş olabilir.

3) Baskın aromanın adı votka adı ile birlikte kullanılabilir.

Genetik olarak kendine has aroması ve kokusu olan pirinci,

Toplam hacmin en az %75’ini oluşturacak şekilde Ek-1’deki ürünlerden (a), (c), (ç), (d), (e), (f), (g), (ğ) ve (i) bentlerinde yer alan ürünlerin bir veya birkaçından elde edilen, üzüm şırası, kısmi fermente üzüm şırası veya ikisi birden eklenebilen, alkol ilave edilebilen, renklendirilebilen ve tatlandırılabilen, retsina şarabı hariç aromalandırılmış şarabı,

Toplam hacmin en az %50’sini oluşturacak şekilde, Ek-1’deki ürünlerden (a), (b), (ç), (d), (e), (f), (g) ve (ğ) bentlerinde yer alan ürünlerin bir veya birkaçından elde edilen, üzüm şırası, kısmi fermente üzüm şırası veya ikisi birden eklenebilen, tanımında izin verilenler hariç alkol ilave edilmeyen, renklendirilebilen ve tatlandırılabilen, retsina şarabı ve alkol ilavesi ile üretilen şaraplar hariç aromalandırılmış şarabı,

Toplam hacmin en az %50’sini oluşturacak şekilde, Ek-1’in (c) bendi haricindeki diğer ürünlerin bir veya birkaçından elde edilen, alkol ilave edilmeyen, renklendirilebilen ve tatlandırılabilen, retsina şarabı ve alkol ilavesi ile üretilen şaraplar hariç aromalandırılmış şarabı,

Aromatize şarap, aromatize şarap bazlı içki ve aromatize şarap kokteylini,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: 6-metil-1,2,3-oksatiazin-4(3H)-on-2,2-dioksit potasyum tuzu

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Asetik asit; Etanoik asit

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Asetillendirilmiş dinişasta adipat; adipik anhidrit ile çapraz bağlı ve asetik anhidrit ile esterlenmiş nişastadır.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Asetillendirilmiş dinişasta fosfat; sodyum trimetafosfat veya fosfor oksiklorür ile çapraz bağlı ve asetik anhidrit ya da vinil asetat ile esterlenmiş nişastadır.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Asetillendirilmiş nişasta; asetik anhidrit veya vinil asetat ile esterlenmiş nişastadır.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Asetillendirilmiş oksitlenmiş nişasta, sodyum hipoklorit ile muameleyi takiben, asetik anhidrit ile esterlenmiş nişastadır.

Kapsam: Analiz metodundaki tanım

ürünün 1 gram sulu ekstraktını nötralize etmek için gereken 0.1 M’lik standart sodyum hidroksit çözeltisinin mililitre olarak hacmidir.

Kapsam: İşlem görmüş kremalar

Krema, rekonstitüe krema ve/veya rekombine kremanın organik asit ve/veya asitlik düzenleyicilerin kullanılması sonucunda koagüle olarak veya olmaksızın pH değeri düşürülmüş kremayı,

Asitliği artıran ve/veya gıdada ekşi bir tat oluşumunu sağlayan maddeler

Gıdaların asitlik veya alkaliliğini değiştiren veya kontrol eden maddeler

Laboratuvarın kendi isteği ile veya Tarım ve Orman Bakanlığınca analiz, analiz metodu ve/veya ürün/ürün grubu için numune kabulünün geçici süre ile durdurulmasını,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: L-askorbik asit; Askorbik asit; 2,3-didehidro-L-treo-hekzono-1,4-lakton; 3-keto-L-gulofuranolakton

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Askorbil palmitat; L-Askorbil palmitat; 2,3-didehidro-L-treo-hekzono-1,4-lakton-6-palmitat; 6-palmitoil-3-keto-L-gulofuranolakton

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Askorbil stearat; L- askorbil stearat; 2,3-didehidro-L-treo-hekzono-1,4-lakton 6-stearat; 6-stearoil-3-keto-L-gulofuranolakton

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Tuz, asidik bir pH çözeltisinde yaklaşık 2:1 (ağırlık/ağırlık) oranındaki aspartam ve asesülfam K’nın ısıtılması ve kristalleşmeye bırakılması ile hazırlanır. Potasyum ve nem ortamdan uzaklaştırılır. Ürün tek başına aspartamdan daha stabil olur.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: N-L-α-Aspartil-L-fenilalanin-1-metilester, 3-amino-N-(α-karbometoksi-fenetil)-süksinamik asit-N-metil ester

Kapsam: Baharat

Carthamus tinctorius L. türüne giren bitkilerin olgunlaşma sonrasında açan ve kurutulan krem, turuncu, beyaz, kırmızı gibi renklerde olabilen çiçeklerini,

Aspir bitkisinin (Carthamus tinctorious L.) tohumlarından elde edilen yağı,

Avrupa Topluluğunu,

Bozulabilir Gıda Maddelerinin Uluslararası Taşımacılığı ve Bu Taşımacılık Faaliyetinde Kullanılacak Özel Ekipmana İlişkin Anlaşmayı,

Bu Yönetmelikte ve bu Yönetmelik uyarınca yayımlanan düzenleyici işlemlerde belirtilen yükümlülükleri yerine getiren ve faaliyete geçebilecek durumda olan muayene ve tip test merkezlerine Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığınca verilen belgeyi,

Bu Yönetmelik kapsamında yalıtımlı ekipman ve soğutucu/ısıtıcı cihazların muayene ve doğrulamalarını yapmak üzere belirtilen şartları sağlayan ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından ATP İşletme Yetki Belgesi verilen tesisleri,

ATP Anlaşması kapsamında yalıtımlı ekipman ve soğutucu/ısıtıcı cihazların testlerini yapmak üzere belirtilen şartları sağlayan ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından ATP İşletme Yetki Belgesi verilen tesisleri,

Bozulabilir gıda taşınan özel ekipmanların ATP Anlaşmasında belirtilen standartlara uygunluğunun denetiminin test/muayene raporuyla teyidi sonucunda, bu rapora dayanılarak ATP Anlaşmasının EK 1, İlave-3 bölümünde yer alan formata ve içeriğe uygun olarak düzenlenen belgeyi,

Avlanmadan sonra av hayvanının ve av etinin piyasaya arzı için hazırlandığı tesisi,

Ayçiçek bitkisinin (Helianthus annuus L.) tohumlarından elde edilen yağı,

Her bir GDO için taşıdığı her bir genin kodunu da içeren nümerik ve alfa nümerik bir kodlama sistemini,

Yoğurda su ilave edilerek veya bileşimi ayarlanan süte spesifik starter kültür olarak Streptococcus thermophilus ve Lactobacillus delbrueckii subsp. bulgaricus’un birlikte ilave edilmesiyle hazırlanan fermente süt ürününü,

Kapsam: Pirinç veya değirmenlenmiş pirinç

Kavuzsuz pirincin kısmen değirmenlenmesi ile elde edilen kepekli pirinci,

Olgunlaşmamış ve buruşuk tohumları,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Azorubin, temel olarak disodyum 4-hidroksi-3-(4-sülfonato-1-naftilazo) naftalin-1-sülfonat ve başlıca renksiz bileşenler olarak sodyum sülfat ve/veya sodyum klorürle birlikte yardımcı renklendirici maddelerden oluşur.

Azorubin, sodyum tuzu olarak tanımlanır. Kalsiyum ve potasyum tuzuna da izin verilir.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Azot

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Azot oksit

Gallus gallus var. domesticus türüne ait tavuklardan elde edilen, A sınıfı yumurtanın Ek-1’de yer alan kalite özelliklerini karşılamayan, doğrudan insan tüketimine sunulmaya uygun olmayan ve işlenmek suretiyle yumurta ürünlerinin hazırlanmasına uygun kabuklu yumurtayı,

Çeşitli palm orbignya türlerinin meyve çekirdeklerinden elde edilen yağı,

2,2-bis (4-hidroksifenil) propan bis (2,3-epoksipropil) eteri, CAS No: 001675-54-3,

Alternatif metot üreten veya dağıtan kuruluştan bağımsız olan ve onaylanmış alternatif metodun; EN ISO 16140-2 veya diğer ilgili uluslararası standartlarda yer alan gerekliliklerini yerine getirdiğini kanıtlayan, sertifika şeklinde yazılı bir güvence sağlayan kuruluşu,

Çeşitli bitkilerin tohum, tomurcuk, çekirdek, meyve, çiçek, kabuk, kök, gövde, rizom, yumru, yaprak, sap, soğan gibi kısımlarının kurutulup; bütün halde ve/veya ufalanması ve/veya öğütülmesi ile elde edilen gıdalara renk, tat, koku ve lezzet vermek için kullanılan ve aşağıda belirtilen ürünleri;

1) Ada çayı: Salvia sericeotomentosa Rech.f., Salvia officinalis L. ve Salvia fruticosa Mill. (Lamiaceae), çalımsı genç bitkilerinin kurutulmuş yapraklarını,

2) Anason: Pimpinella anisum L.(Apiaceae) türüne giren bitkilerin meyvelerini,

3) Ardıç: Juniperus communis L. (Cupressaceae) ağaçlarının, hasat edilerek kurutulmuş meyvelerini,

4) Aspir çiçeği: Carthamus tinctorius L. türüne giren bitkilerin olgunlaşma sonrasında açan ve kurutulan krem, turuncu, beyaz, kırmızı gibi renklerde olabilen çiçeklerini,

5) Biberiye-kuşdili: Rosmarinus officinalis L.(Lamiaceae) türüne giren bitkilerin tekniğine uygun olarak kurutulmuş yapraklarını,

6) Cedvar: Curcuma zedoaria (Christm.) Roscoe (Zingiberaceae) türüne giren otsu çok yıllık bitkilerin tekniğine uygun olarak çıkarılmış ve kurutulmuş rizomunu,

7) Çam fıstığı: Pinus cinsine giren bitkilerin tohumlarının kabuğu sıyrılmış ve zarından temizlenmiş, embriyosu da bulunan endosperm kısmını,

8) Çemen: Trigonella foenum-graecum L.(Fabaceae) türüne giren bitkilerin sarıdan sarımsı kahverengine kadar değişen renklerdeki tekniğine uygun olarak kurutulmuş olgun tohumlarını veya bunların öğütülmüş halini,

9) Çörekotu: Nigella sativa L. ve Nigella damascena L. (Ranunculaceae) türüne giren bitkilerin meyveleri içerisinde oluşan tohumlarını veya bunların öğütülmüş halini,

10) Çörtükotu: Echinophora tenuifolia L. subsp. sibthorpiana (Guss.) Tutin (Apiaceae) bitkilerinin tekniğine uygun olarak kurutulmuş yaprağını,

11) Defne yaprağı: Laurus nobilis L. (Lauraceae) türüne giren bitkilerin tekniğine uygun olarak kurutulmuş yaprağını,

12) Dereotu: Anethum graveolens L. (Apiaceae) bitkilerinin hasat edilerek tekniğine uygun olarak kurutulmuş toprak üstü kısımları ve meyvelerini,

13) Fesleğen: Ocimum basilicum L. (Lamiaceae) türüne giren bitkilerin tam çiçeklenme döneminde hasat edilerek yeşil renge sahipken tekniğine uygun olarak kurutulduktan sonra saplarından ayrılmış yaprak, çiçek ve sürgün uçları karışımını,

14) Frenk kimyonu: Carum carvi L. (Apiaceae) türüne giren bitkilerin tam olgunlaşmadan toplanıp tekniğine uygun olarak kurutulmuş, tohumu andıran meyvelerinin tane veya öğütülmüş halini,

15) Hardal: Brassica nigra (L.) K.Koch, Brassica juncea (L.) Czern., Sinapis alba L. (Brassicaceae) türlerine giren bitkilerin tohumlarını veya öğütülmüş halini,

16) Haşhaş: Papaver somniferum L. (Papaveraceae) türüne giren bitkilerin tekniğine uygun olarak kurutulmuş tohumlarını,

17) Havlıcan: Alpinia officinarum Hance (Zingiberaceae) türüne giren çok yıllık otsu bitkilerin tekniğine uygun olarak çıkarılmış ve hazırlanmış rizomunu,

18) Hindistan cevizi çeşitleri;

Tekniğine uygun olarak hazırlanmış baharat çeşitlerinin bir araya getirilmesiyle elde edilen karışımı,

Tarım ve Orman Bakanını,

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,

10/7/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile belirlenmiş Bakanlık gıda kontrol laboratuvarları ve Bursa Gıda ve Yem Kontrol Merkez Araştırma Enstitüsünü,

Bitkisel üretim, hayvancılık ve su ürünleri yetiştiricilik faaliyetleri ile işletmeyi kayıt altına almak üzere Bakanlık tarafından oluşturulan ilgili kayıt sistemlerini,

Bakanlık tarafından oluşturulan kayıt ve bilgi sistemini,

Gıda, Tarım ve Hayvancılık, İçişleri, Milli Eğitim ve Sağlık Bakanlıklarını,

Kapsam: Ana bileşenler

27/7/2012 tarihli ve 28366 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Bal Tebliğine uygun balları,

Bal şırasının fermente edilmesi ve distile edilmesi ile üretilen, %86’lık alkol hacminde damıtılan, böylece damıtma ürünü hammaddelerden elde edilen duyusal karakteristiklere sahip olan distile alkollü içkidir.

1) Bal distilat içkisinin hacmen alkol miktarı en az %35 olmalıdır.

2) Bal distilat içkisine alkol ilavesi olmamalıdır.

3) Bal distilat içkisi aromalandırılmamalıdır. Sadece bal ile tatlandırılabilir.

4) Bal distilat içkisi renklendirici olarak sadece ilave karamel içerebilir.

Bal veya mead nektar fermente bal mayşesi ve bal distilatı ve/veya tarımsal etil alkolün karışımının aromalandırılması ile üretilen, hacmen en az %30 fermente edilmiş bal mayşesi içeren bir alkollü içkidir.

1) Bal veya Mead nektarın hacmen alkol miktarı en az %22 olmalıdır.

2) Bal ya da Mead nektarın hazırlanışında bal tadının baskın olması koşulu ile Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliğindeki doğal tatlandırıcı madde ve preparatlar kullanılabilir.

3) Bal veya Mead nektar yalnızca bal ile tatlandırılabilir.

aö) Diğer distile alkollü içkiler

1) Rum-Verschnitt: Almanya’da üretilen, rom-alkol karışımından elde edilen ve son üründeki alkolün en az %5’i romdan gelen distile alkollü içkidir. Hacmen alkol miktarı en az %37,5 olmalıdır. Ürün etiketinde Verschnitt ve Rum ifadeleri aynı yazı karakterinde, punto büyüklüğünde, renkte ve aynı satırda yer almalıdır. Ürünün Alman pazarı dışında satıldığı yerlerde ise alkolün içeriği etikette yer almalıdır.

2) Slivovice: Çek Cumhuriyeti’nde üretilen, hacmen alkol miktarı en fazla %30 olan ve tarımsal etil alkole son distilasyondan önce erik distilatı ilave edilmesi ile elde edilen distile alkollü içkidir. Slivovice adının distile alkollü içki ifadesi ile birlikte ürün etiketinde görülebilir şekilde yer alması gerekmektedir. Ürünün Çek Cumhuriyeti pazarı dışında satıldığı yerlerde alkol içeriği etikette yer almalıdır.

Su ürünleri avcılık ve yetiştiricilik faaliyetinde bulunacak balıkçı gemilerine Bakanlıkça düzenlenerek verilen belgeyi,

Denizlerde ve iç sularda faaliyet gösteren ve geçerli bir su ürünleri ruhsat tezkeresine sahip Bakanlığın ilgili sistemine kayıtlı balıkçı gemilerini,

Canlı çift kabuklu yumuşakçalar, canlı denizkestaneleri, canlı gömlekliler ve canlı deniz karından bacaklıları ve bütün deniz memelileri, sürüngenler ve kurbağalar dışında kalan, doğadan veya yetiştiricilik yoluyla elde edilen, bütün deniz ve tatlı su hayvanlarının yenilebilir tüm biçimlerini, kısımlarını ve ürünlerini,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Sarı balmumu; bal arısı, Apis mellifera L. tarafından yapılan bal peteğinin duvarlarının sıcak su ile eritilmesi ve yabancı maddelerden arındırılması ile elde edilen mumdur. Beyaz balmumu sarı balmumunun ağartılması ile elde edilir.

GDO ve ürünlerinden kaynaklanabilecek herhangi bir riskin olmadığı; insan, hayvan ve bitki sağlığı ile çevre ve biyolojik çeşitliliğe herhangi bir zararının bulunmadığı yönünde mevcut bilgiye ve daha önce yapılmış olan risk değerlendirmesine dayanan basitleştirilmiş karar alma sürecini,

Kasaplık hayvanların baş kısmından (kelle) elde edilen ve deri, bezsel dokular, beyin, dil, lenf yumruları, farenks kası, mukoza, göz, kıkırdak ve kemik içermeyen kas dokudan oluşan yenilebilir kısımları,

Ham ve tebeşirleşmiş taneleri ayrıldıktan sonra kalan tam pirinç miktarına uzun taneli çeltikler için %3, orta ve kısa taneli pirinçler için %5 oranı tam pirince ilave edilerek elde edilen değeri,

Tomurcuk başı kopmuş, sadece sapı kalmış karanfili,

Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalar Yönetmeliğinin 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi veya 15 inci maddesi gereğince, bir yeni gıdanın kullanımına izin verilmesi için sunulan bilgi ve bilimsel verileri içeren tek bir dosyayı,

Başvuru sahibi tarafından, 5 inci maddenin üçüncü fıkrasına veya 11 inci maddenin beşinci fıkrasına istinaden sunulan dosyayı,

9 uncu veya 12 nci maddeye göre hazırlanan bir başvuruyu, değerlendirilmek üzere Genel Müdürlüğe sunan işletmeciyi veya diğer ilgili tarafları,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Bazik metakrilat kopolimeri, serbest radikal donör başlatıcı sistemi kullanılarak metil metakrilat, bütil metakrilat ve dimetilaminoetil metakrilat monomerlerinin (propan-2-ol’de çözdürülen), termik kontrollü şekilde polimerizasyonu ile elde edilir. Alkil merkaptan, zincir değiştirici ajan olarak kullanılmaktadır. Polimer çözeltisi ekstrüde edilir ve kalıntı uçucu bileşenleri uzaklaştırmak için vakum altında granüle edilir. Elde edilen granüller olduğu gibi ticari olarak kullanılır veya bir öğütme işleminden geçirilir (mikronizasyon).

Yaşı 12 ayın altındaki çocuğu,

Bebeklerin yaşamlarının ilk ayları boyunca kullanılması amaçlanan ve uygun tamamlayıcı beslenme başlayıncaya kadar tek başına bebeklerin ihtiyaçlarını karşılayan gıdaları,

2/7/2019 tarihli ve 30819 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Bebek ve Küçük Çocuklara Yönelik Gıdalar ile Vücut Ağırlığı Kontrolü İçin Diyetin Yerini Alan Gıdalar Yönetmeliğinde tanımlanan bebeklerin özel beslenme ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla üretilen gıdaları,

Aşağıda kategorileri belirtilen ve belirli gereksinimlerini karşılamak amacıyla, sağlıklı bebeklerin beslenmesinde anne sütü, bebek formülleri veya devam formüllerinin tamamlayıcısı olarak ve sağlıklı küçük çocukların beslenmelerini destekleyici ve/veya günlük beslenmelerine alıştırmaya yönelik gıdaları,

1) İşlenmiş tahıl bazlı ek gıda: Bebek ve küçük çocuk ek gıdalarından;

i) Süt veya diğer uygun besleyici sıvılar ile hazırlanmış veya hazırlanması gereken basit tahıllar,

ii) Su veya protein içermeyen başka bir sıvı ile hazırlanmış veya hazırlanması gereken ve içerisine yüksek proteinli gıdalar eklenmiş olan tahıllar,

iii) Kaynayan suda veya diğer uygun sıvılarda pişirildikten sonra kullanılacak makarnalar,

iv) Doğrudan ya da toz haline getirildikten sonra su, süt veya diğer uygun sıvılar eklenerek kullanılacak olan peksimetler ve bisküviler,

kategorilerinden birine ait olan ek gıdaları,

2) Tahıl bazlı olmayan ek gıda: İşlenmiş tahıl bazlı ek gıdalar ve süt bazlı içecekler ve küçük çocuklara yönelik benzer ürünler dışındaki bebek ve küçük çocuk ek gıdalarını,

Hijyen eğitimlerini alan kişilere Genel Müdürlüğe bağlı öğretim kurumlarınca verilen kurs bitirme belgesini,

Sevkiyata ilişkin Kanunun gerektirdiği belgelerin incelenmesini,

Katkı maddelerinin kullanımına ilişkin olarak herhangi bir sayısal maksimum miktarın belirlenmediğini ve bu maddelerin;

1) İyi üretim uygulamalarına göre,

2) Hedeflenen amacı sağlamak için gerekli olan miktardan daha yüksek olmayan bir miktarda,

3) Tüketiciyi yanıltmayacak şekilde,

kullanılması gerektiğini,

Bu Yönetmelik kapsamına giren ürünlerdeki veteriner ilaç kalıntısı hakkında bilgi veren ve organizmada farmakodinamiği bilinen, toplam kalıntıya paralel olarak azalan farmakolojik aktif madde ve/veya bu maddelerin metabolitlerini,

29/12/2011 tarihli ve 28157 3 üncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Bulaşanlar Yönetmeliği eklerinden dioksinler ve PCB’ler için limit belirlenen gıdaları,

Kapsam: Kusurlu tane

Üzerinde siyah renkli belirgin küçük benekler olan veya hafif yüzeysel siyah çizgiler taşıyan taneyi,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Benzil alkol; Fenilmetanol

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Kimyasal adı: Benzoik asit; Benzenkarboksilik asit; Fenilkarbosilik asit

Biyoanalitik eşdeğerlikler,

Tarımsal etil alkol kullanılarak, meyve veya bitki veya bunların parçalarının maserasyonu ile üretilen, gentian kökü ( Gentiana lutea L .) ardıç meyvesi ( Juniperus communis L .) ve defne yaprakları ( Laurus nobilis L .) distilatlarının özel aromasını içeren, açık kahveden koyu kahveye doğru renk değişimi olan, invert şeker cinsinden en fazla 20 g/L tatlandırılabilen ve hacmen alkol miktarı en az %30 olan distile alkollü içkidir.

1) Berenburg ya da Beerenburg’un hazırlanışında Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliğinde yer alan doğal aroma verici madde ve aroma verici preparatlar kullanılabilir.

Sığır cinsi ve koyun/keçi türü hayvanlar ile kırmızı et üretimine yönelik yapılan hayvancılık faaliyetini,

Protein, karbonhidrat, yağ, lif, sodyum ve sağlık beyanı kullanımına ilişkin vitaminler ve mineraller için günlük referans alım değerleri ile bu gruplara ait olan veya bu gruplardan birinin öğeleri olan maddeleri,

Kapsam: Ek III

Bu ekte yer alan ‘ besin öğeleri’; vitaminler, mineraller ve besleyici amaçlarla ilave edilen diğer maddeleri ve ayrıca fizyolojik amaçlarla ilave edilen maddeleri ifade eder.

Protein, karbonhidrat, yağ, lif, sodyum ve Ek-9 Bölüm 1’de yer alan vitaminler ve mineraller ile bu gruplara ait olan veya bu gruplardan birinin öğeleri olan maddeleri,

Bir gıdanın içerdiği enerji, besin öğeleri veya diğer öğeleri nedeniyle beslenme yönünden aşağıda belirtilen yararlı özelliklere sahip olduğunu belirten, ileri süren veya ima eden herhangi bir mesajı,

1) Enerji için (“Sağlar”, “Azalan veya artan oranda sağlar”, “Sağlamaz”),

2) Besin öğeleri ve/veya diğer öğeler için (“İçerir”, “Azalan veya artan oranlarda içerir”, “İçermez”),

Enerji değeri, protein, karbonhidrat, yağ, lif, tuz, sodyum ve ilgili kılavuzda belirtilen vitamin ve mineraller ile ilgili bilgilerin ürünün ambalajı üzerinde verilmesini,

1) Enerji değeri veya,

2) Enerji değeri ve sadece besin öğelerinden bir veya birden fazlası (“Yağ (doymuş yağ, tekli doymamış yağ, çoklu doymamış yağ, trans yağ)”, “Karbonhidrat (şekerler, polioller, nişasta)”, “Tuz”, “Lif”, “Protein”, “Ek-9 Bölüm 1’de yer alan ve bu ekte tanımlanan belirgin miktarlarda bulunan vitamin ve mineraller”),

hakkındaki bilgileri içeren bildirimi,

Tek başına hastanın günlük besin ögeleri ihtiyacını karşılayabilen ürünü,

Tek başına hastanın besin ögeleri ihtiyacını karşılayamayıp diyete ek olarak verilen ürünü,

1) İnsanlardaki hastalığı tedavi edici veya önleyici özelliklere sahip olarak sunulan veya

2) Farmakolojik, immünolojik veya metabolik etki göstererek fizyolojik fonksiyonları düzeltmek, iyileştirmek, değiştirmek veya tıbbi teşhis amacıyla insanlarda kullanılan veya insana uygulanan, madde veya maddeler kombinasyonunu,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Bu spesifikasyonlar, diğer karoteniodlerin küçük bir miktarı ile birlikte özellikle beta-karotenin tüm trans izomerlerine uygulanır. Seyreltilmiş ve stabilize edilmiş preparatlar, farklı trans-cis izomer oranlarına sahip olabilir.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Bu özellikler, ağırlıklı olarak, ß-apo-8'-karotenal’in tüm- trans izomerlerine, az miktarlarda diğer karotenoidlerle birlikte uygulanır. ß-apo-8'-karotenal’den bu özellikleri sağlayan, seyreltik ve kararlı formlar hazırlanır ve bu formlar ß-apo-8'-karotenal’in yenilebilir katı veya sıvı yağlardaki çözeltileri veya süspansiyonlarını, emülsiyonlarını ve suda dağılabilen tozlarını içerir. Bu preparatlar, değişik cis/trans izomer oranlarına sahip olabilir.

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Beta-siklodekstrin, yedi α-1,4-bağlı D-glukopiranosil birimlerinden oluşan bir indirgen olmayan siklik sakkarittir. Ürün, kısmen hidrolize edilmiş nişastada Bacillus circulans , Paenibacillus macerans veya rekombinant Bacillus licheniformis ’in SJ1608 suşundan elde edilen sikloglikoziltransferaz (CGTase) enziminin faaliyeti ile üretilir.

Mevzuat gereğince zorunlu olmayan, herhangi bir formdaki resimli, grafik veya sembolik gösterimler de dâhil olmak üzere, bir gıdanın kendine özgü özellikleri olduğunu belirten, ileri süren veya ima eden herhangi bir mesaj veya gösterimi,

Üretici/İhracatçı veya temsilcisi tarafından düzenlenen, ürün ve/veya ürünler ile firma bilgilerinin ve taleplerinin yer aldığı ve ek-1’de yer alan Sağlık Sertifikası İhracatçı Beyannamesini,

Kakao yağı, süt veya süt ürünleri ile şekerlerden elde edilen, bileşiminde en az % 20 kakao yağı ve en az %14 süt kuru maddesi bulunan ve süt yağı içeriği en az % 3,5 olan ürünü,

Hammaddenin peynir mayası kullanılarak pıhtılaştırılması ile elde edilen telemenin, tekniğine uygun olarak işlenmesiyle üretilen, üretim aşamalarındaki farklılıklara göre taze veya olgunlaştırılmış olarak tanımlanabilen, çeşidine özgü karakteristik özellikler gösteren salamuralı peyniri,

Polarizasyonu en az 99,7° Z olan saflaştırılmış ve kristallendirilmiş sakarozu,

Piper nigrum L. (Piperaceae) türüne giren bitkilerin olgunlaştıktan sonra toplanıp tekniğine uygun olarak kurutulmuş ve dış kabukları soyulmuş meyvelerinin tane veya öğütülmüş halini,

Kapsam: Kusurlu tane

İç kısmı beyaz renkte olan ve yeterince pişmemiş bulgur tanesini,

Bis (hidroksifenil) metan bis (2,3-epoksipropil) eteri, CAS No: 039817-09-9,

Biber pulpunun tekniğine uygun olarak işlenmesi ile üretilen ve suda çözünür kuru madde miktarı (briksi), ilave tuz hariç en az %9, en çok %15 olan ürünü,

Taze, olgun, sağlam, kırmızı renkli, acı veya tatlı biberlerin iyice yıkanıp ezildikten sonra ısıtılarak usulüne göre kabuk, çekirdek, lif gibi maddelerinden ayrılarak ya da ayrılmaksızın elde edilen biber pulpunun ilave tuz hariç briksi en az %18 oluncaya kadar koyulaştırılan ve fiziksel yollarla dayanıklı hale getirilen ürünü,

Kapsam: Gıda katkı maddesi spesifikasyonu

Biberiye ekstraktları antioksidan fonksiyonlarını yerine getirdiği kanıtlanmış çeşitli bileşenlerden oluşur. Bu bileşenler esas olarak fenolik asitler, flavonoidler, diterpenoidler sınıflarına aittir. Antioksidan bileşiklerinin yanı sıra, ekstraktlar özellikle aşağıda tanımlanan organik çözücüde ekstrakte edilebilir maddeler ve triterpenler içerebilir.

Kapsam: Baharat

Rosmarinus officinalis L.(Lamiaceae) türüne giren bitkilerin tekniğine uygun olarak kurutulmuş yapraklarını,

Taze biranın normal basınç altında hacmen alkol miktarı %86’dan az olacak şekilde doğrudan distilasyonu ile elde edilen, duyusal karakteristiği biradan gelen ve hacmen alkol miktarı en az %38 olan distile alkollü içkidir.

1) Bierbrand veya eau de vie de biere’e alkol ilavesi yapılmamalıdır.

2) Bierbrand veya eau de vie de biere aromalandırılmamalıdır.

3) Bierbrand veya eau de vie de biere renklendirici olarak sadece ilave karamel içerebilir.

Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalar Yönetmeliğinin 13 üncü maddesinde düzenlenen, diğer bir ülkeden gelen geleneksel bir gıdanın kullanımına izin verilmesi için sunulan bilgi ve bilimsel verileri içeren tek bir dosyayı,

Bir gıdanın üretiminde veya hazırlanmasında kullanılan ve değişmiş bir formda da olsa son üründe bulunan aroma vericiler, gıda katkı maddeleri, gıda enzimleri de dâhil herhangi bir madde veya ürünü ve bileşik bileşenin herhangi bir bileşenini,

Bu Yönetmelik kapsamındaki ürünlerin üretiminde veya hazırlanmasında kullanılan hammadde, yardımcı madde, katkı maddeleri gibi ürün içeriğini gösteren beyanı,

Kendisi birden fazla bileşenin ürünü olan bileşeni,

İki veya daha fazla gıdadan oluşmuş gıdayı,

Doğal mineralli suların kimyasal, fiziko kimyasal, mikrobiyolojik, farmakolojik, fizyolojik ve klinik değerlendirilmesi ve onaylanması için Kurumca oluşturulan komisyonu,

Bu Yönetmelik kapsamındaki maddelerin güvenilirlik değerlendirmesi ile ilgili olarak Bilimsel Komisyon tarafından hazırlanan ayrıntılı bilimsel dokümanı,

Bu Yönetmelik kapsamına giren konularda bilimsel değerlendirmeyi yapan ve 24/12/2011 tarihli ve 28152 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Risk Değerlendirme Komite ve Komisyonlarının Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde Bakanlık tarafından oluşturulan bilimsel komisyonu,

Uluslararası kabul görmüş standartlarda [örneğin EN 16215:2012 standardında (Hayvan yemi GC-HRMS ile indikatör PCB’lerin ve GC-HRMS ile dioksin ve dioksin benzeri PCB’lerin belirlenmesi) ve/veya EPA 1613 ve 1668 revize metotları] tarif edildiği gibi tanımlama kriterlerini karşılayan, kabul edilebilir istatistiksel kesinlikle ölçülebilen en düşük analit miktarını,

Bir türdeş bileşenin ölçüm limiti şu şekillerde de tanımlanabilir:

1) İki farklı iyondan daha düşük şiddetteki ham veri sinyali için S/N (sinyal/gürültü) oranının 3:1 olacak şekilde izlenebildiği enstrümental bir yanıt üreten numune ekstraktındaki analit konsantrasyonunu;

veya

2) Teknik nedenlerden dolayı S/N hesabı güvenilir sonuçlar sağlamaz ise, numunelerin her bir serisinin kalibrasyon eğrisi üzerinde tüm noktalar için hesaplanan ortalama bağıl tepki faktörüne kabul edilebilir (≤ 30 %) ve tutarlı (en azından başlangıçta ve numunelerin analitik bir serisinde ölçülen) bir sapma veren kalibrasyon eğrisi üzerindeki en düşük konsantrasyon noktası; (LOQ, numune alımı ve iç standartların geri kazanımı hesaba alınarak en düşük konsantrasyon noktasından hesaplanır)

Sadece maltın veya malt ve ekstrakt maddelerinin öğütülüp, sıcak su ile belirli yöntemlerle işlenmesi sonucunda elde edilen şıranın; şerbetçiotu ile kaynatılması ve soğutulması, bira mayası ile fermente edilmesi ve dinlendirilmesinden sonra, filtre edilerek veya edilmeyerek, pastörize edilerek veya edilmeyerek üretilen içinde çözünmüş halde karbondioksit bulunan bulanık veya berrak içkiyi,