---
title: "Türk Gıda Kodeksi Yenilebilir Kazein ve Kazeinatların Kimyasal Analizi için Numune Alma Metotları Tebliği (Tebliğ No: 2012/6)"
description: "Yenilebilir Kazein ve Kazeinatların Kimyasal Analizi…: 7 madde, 2 ek. Tam metin, resmî kaynaklar, tablolar ve ilgili gıda mevzuatına bağlantılar."
canonical: "https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752"
language: "tr"
image: "https://gidamevzuati.com/assets/og/mevzuat-15752.webp"
---

[MEVZUAT KÜTÜPHANESİ](https://gidamevzuati.com/mevzuat)TebliğNo. 15752

# Türk Gıda Kodeksi Yenilebilir Kazein ve Kazeinatların Kimyasal Analizi için Numune Alma Metotları Tebliği (Tebliğ No: 2012/6)

7 madde ve 2 ek. Numune ve analiz kapsamındaki hükümler, resmî kaynaklar ve ilgili mevzuat bağlantıları.

Mevzuat numarası: 15752

Resmî Gazete: 04.01.2012 · 28163

Metin sürümü: Resmî birleştirilmiş metin

Kaynak kontrolü: 21.09.2026

[Önemli noktalar 3](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#onemli)[Metni oku](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#madde-1)[2 eki incele](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#ekler)[Resmî kaynağı aç ↗](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=15752&MevzuatTur=9&MevzuatTertip=5)

### İçindekiler 7 madde · 2 ek

## Bu metin hakkında

04 Ocak 2012 tarihli düzenlemenin metni, Mevzuat Bilgi Sistemi’nden aktarılmıştır. 7 madde ve 2 ek aynı sayfada sunulur. [Yalnızca resmî .gov.tr kaynakları](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#kaynakca) kullanılır. Resmî yayım esas alınır.

[Amaç ve kapsam](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#madde-1)[Dayanak](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#madde-2)[Tanımlar](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#madde-3)

TÜRK GIDA KODEKSİ YENİLEBİLİR KAZEİN VE KAZEİNATLARIN KİMYASAL ANALİZİ İÇİN NUMUNE ALMA

METOTLARI TEBLİĞİ

(TEBLİĞ NO: 2012/6)

**Amaç ve kapsam**

**MADDE 1 –** (1) Bu Tebliğin amacı, yenilebilir kazein ve kazeinatların kimyasal analizleri için numune alma metotlarını düzenlemektir.

**Dayanak**

**MADDE 2 –** (1) Bu Tebliğ, 29/12/2011 tarihli ve 28157 3 üncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğine dayanılarak, 86/424/EEC sayılı Yenilebilir Kazein ve Kazeinatların Kimyasal Analizi İçin Numune Alma Metotları hakkında Avrupa Birliği Komisyon Direktifine paralel olarak hazırlanmıştır.

**Tanımlar**

**MADDE 3 –** (1) Bu Tebliğde geçen;

a) Kazein: Yağsız sütün ana proteininin çökeltilmesi, yıkanması, kurutulması ve öğütülmesi ile elde edilen suda çözünmeyen süt proteinini,

b) Kazeinat: Kazeinlerin işlem yardımcısı maddeler ile nötralize edilerek kurutulması ile elde edilen ürünü,

ifade eder.

**Numune alma metotları ve sondalar**

**MADDE 4 –** (1) Numune alma metotları ve kullanılacak sondalar, EK-I’de yer alan Genel İlkeler’e uygun olarak aşağıdaki şekilde uygulanır:

a) Yenilebilir kazein ve kazeinatların kimyasal analizi için numune alma metodu, uygulanışı EK-II’de yer alan birinci kısma göre yapılır.

b) Dökme haldeki yenilebilir kazein ve kazeinatlarda numune alma işleminde kullanılan numune alma sondaları EK-II’de yer alan ikinci kısma uygun olur.

**Yürürlükten kaldırılan tebliğ**

**MADDE 5 –** (1) 21/3/2002 tarihli ve 24702 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yenilebilir Kazein ve Kazeinatlardan Numune Alma Metodu Tebliği (Tebliğ No: 2002/17) yürürlükten kaldırılmıştır.

**Yürürlük**

**MADDE 6 –** (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

**Yürütme**

**MADDE 7 –** (1) Bu Tebliğ hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

**[Tebliğin eklerini görmek için tıklayınız](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#ekler)**

MEVZUATIN DEVAMI

## Ekler

Bu mevzuata ait 2 ek bu sayfada yer alır. Geniş tabloları yatay kaydırarak inceleyebilirsiniz.

1. [Ek-1Genel İlkeler](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#ek-1)
2. [Ek-21.Kısım: Numune Alma Metotları](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#ek-2)

<table> <tbody><tr> <td><p id="ek-1"> <b>EK – I</b></p> <p> <b>Genel İlkeler</b></p> <p> <b>1. İdari işlemler</b></p> <p> 1.1. Numune alacak kişi</p> <p> Numune, kontrol görevlisi tarafından alınır.</p> <p> 1.2. Numunelerin mühürlenmesi ve etiketlenmesi</p> <p> Resmi kontrol amacıyla alınan numuneler; numunenin bulunduğu yerde, kurallara uygun bir şekilde mühürlenir ve etiketlenir.</p> <p> 1.3. Şahit numuneler</p> <p> Aynı parti ve kitleden numune ile birlikte alınan şahit numuneler, itiraz ve ihtilaflı durumlarda laboratuvara gönderilir.</p> <p> 1.4. Tutanak</p> <p> Numuneler, kurallara uygun bir numune alma tutanağı ile gönderilir.</p> <p> <b>2. Numune alma aletleri</b></p> <p> 2.1. Özellikler</p> <p> Numune alma aletleri, analiz sonuçlarını etkilemeyecek özellikte, yeterli dayanıklılıkta olmalıdır. Paslanmaz çelik kullanımı tavsiye edilir.</p> <p> Bütün yüzeyler pürüzsüz olmalı, çatlak bulunmamalı ve köşeler yuvarlatılmış olmalıdır. Numune alma aletleri, numunesi alınacak her ürünün koşullarına uygun olmalıdır.</p> <p> <b>3. Numune alma kapları</b></p> <p> 3.1. Özellikler</p> <p> Numune kapları ve kapakları, numuneler üzerinde daha sonra yapılacak analiz ve incelemelerin sonucuna etki etmeyecek, numuneleri uygun şekilde koruyacak malzeme ve yapıda olmalıdır. Malzemeler cam, plastik veya metal olabilir. Opak kaplar tercih edilmelidir. Numune içeren şeffaf veya yarı şeffaf kaplar, karanlık bir yerde muhafaza edilmelidir. Kaplar ve kapakları temiz ve kuru olmalıdır. Kabın şekli ve kapasitesi, numune alınacak ürünün gereksinimlerine uygun olmalıdır.</p> <p> Tek kullanımlık plastik kaplar, plastikten yapılmış kaplar, alüminyum folyo içeren laminatlar veya uygun plastik torbalar, uygun yöntemlerle kapatılarak numune kabı olarak kullanılabilir. Plastik torbalar dışındaki kaplar, metal veya plastik malzemeden yapılmış vidalı kapakla veya uygun bir kapak ile sıkıca kapatılmalıdır. Gerekli ise kapağın hava geçirmez bir plastik contası olmalıdır. Kullanılan tüm kapak ve contalar, çözünmeyen, emici olmayan, yağ geçirgenliği olmayan ve numunenin kokusuna, aromasına, özelliklerine ve bileşimine etki etmeyecek nitelikte olmalıdır. Kapaklar, koku geçirgenliği olmayan materyalden yapılmış veya kaplanmış olmalıdır.</p> <p> <b>4. Numune alma tekniği</b></p> <p> Numune kabı, numune alındıktan sonra derhal kapatılmalıdır.</p> <p> <b>5. Numunelerin muhafazası</b></p> <p> Kazein ve kazeinat numunelerinin muhafaza sıcaklığının 25°C’yi geçmemesi önerilir.</p> <p> <b>6. Numunelerin taşınması</b></p> <p> Numuneler en kısa süre içinde laboratuvara ulaştırılmalıdır. Bu süre tercihen 24 saati geçmemelidir. Taşıma sırasında, numunenin yabancı kokulara, doğrudan güneş ışığına ve 25 <sup>0</sup>C’den fazla sıcaklığa maruz kalmasını engellemek için gerekli önlemler alınmalıdır.</p> <p id="ek-2"> <b>EK–II</b></p> <p> <b>1.Kısım: Numune Alma Metotları</b></p> <ol> <li><p><b>Uygulama alanı ve kapsamı</b></p></li> </ol> <p> Bu metot, yenilebilir asit kazeinler, yenilebilir rennet kazeinler ve yenilebilir kazeinatların kimyasal analizleri için numune almayı tarif eder.</p> <p> <b>2. Ekipman</b></p> <p> EK - I genel ilkelerin 2 nci maddesinde açıklanan numune alma aletleri kullanılır.</p> <p> 2.1. Sondalar</p> <p> Ürün kabının dibine ulaşabilecek yeterli uzunlukta olmalıdır. EK- II, 2 nci kısımda özellikleri verilen sonda kullanılır.</p> <p> 2.2. Kaşık, Spatül veya Kepç<b>e</b></p> <p> Geniş yüzeyli olmalıdır.</p> <p> 2.3. Numune Kapları</p> <p> EK - I genel ilkelerin 3 üncü bölümünde açıklanan numune kapları kullanılır.</p> <p> <b>3. İşlem</b></p> <p> 3.1. Genel</p> <p> Ürünün nem içeriğinin numune alımı sırasında ve öncesinde değişmemesi için önlem alınmalıdır. Ürünün bulunduğu kap numune alındıktan sonra hemen kapatılmalıdır.</p> <p> 3.2. İşlem</p> <p> 3.2.1. Numune alma</p> <p> 200 g’dan az olmayacak şekilde numune alınmalıdır. Kuru ve temiz sonda, açıklığı aşağıya doğru çevrilmiş şekilde, uygun hızda, gerekirse kap yan tarafa yatırılmış olarak ürün içinden geçirilir. Sonda, kabın dibine ulaştığında 180 derece döndürülerek, geri çekilir ve içerik numune kabına boşaltılır. 200 g’dan az olmayacak bir numune oluşturmak için bir veya daha fazla sonda yapılarak numune alınmalıdır. Numune alma kabı, numune alma işlemi tamamlandıktan sonra derhal kapatılmalıdır. Numune alma işlemi, aynı partiden yapılmalıdır.</p> <p> 3.2.2. Küçük perakende paketler halinde ambalajlanmış ürünlerden numune alma</p> <p> Açılmamış ve bozulmamış paket numune olarak alınır. 200 g’dan az olmayacak bir numune oluşturmak için, aynı partiden bir veya birden fazla paket alınır.</p> <p> 3.2.3. Numunelerin muhafazası, depolanması ve taşınması.</p> <p> EK-I genel ilkelerin 5 inci ve 6 ncı maddelerinde açıklanan kurallar uygulanır.</p> <p><b>2.Kısım: Dökme Haldeki Yenilebilir Kazein ve Kazeinatlardan Numune Almada Kullanılan Sondalar</b></p> <p> <b>1. Sonda Tipleri</b></p> <p> Tip A : Uzun, (Şekil 1),</p> <p> Tip B : Kısa (Şekil 1).</p> <p> <b>2. Materyaller</b></p> <p> Sondanın sap ve ağız kısmı parlak metalden, tercihen paslanmaz çelikten yapılmış olmalıdır. Uzun tipin tutacak yeri tercihen paslanmaz çelikten yapılmış olmalıdır. Kısa tip sonda takıp, çıkarılabilir plastik veya tahta tutacağa sahip olmalıdır. Ağız kısmı keskin olmalıdır.</p> <p> <b>3. Özellikler</b></p> <p> 3.1. Sondanın şekli ve yapıldığı malzeme kolayca temizlenmesine olanak verecek şekilde olmalıdır.</p> <p> 3.2. Uzun tip sondanın bıçağının çıkıntılı kısmı, kazıyıcı görevi görecek şekilde yeterli derecede keskin olmalıdır.</p> <p> 3.3. Numune alımını kolaylaştırmak için bıçak ucu yeterli keskinlikte olmalıdır.</p> <p> <b>4. Başlıca boyutlar</b></p> <p> Sondalar Tablo 1’de verilen boyut ölçülerine uygun olmalıdır. Ölçülerde % 10’luk bir tolerans mevcuttur.</p> <p> <b>Tablo 1: Uzun ve kısa tip sondaların özellikleri</b></p> <table> <tbody><tr> <td> </td> <td><p> <b>Tip A Uzun (mm)</b></p> </td> <td><p> <b>Tip B Kısa (mm)</b></p> </td> </tr> <tr> <td><p> Bıçak yüzünün uzunluğu</p> </td> <td><p> 800</p> </td> <td><p> 400</p> </td> </tr> <tr> <td><p> Bıçak yüz metalinin kalınlığı</p> </td> <td><p> 1-2</p> </td> <td><p> 1-2</p> </td> </tr> <tr> <td><p> Uç kısımda bıçak yüzün iç çapı</p> </td> <td><p> 18</p> </td> <td><p> 32</p> </td> </tr> <tr> <td><p> Sap veya tutacaktaki bıçak yüzün iç çapı</p> </td> <td><p> 22</p> </td> <td><p> 28</p> </td> </tr> <tr> <td><p> Uç kısımda yarık genişliği</p> </td> <td><p> 4</p> </td> <td><p> 20</p> </td> </tr> <tr> <td><p> Sap veya tutacaktaki yarık genişliği</p> </td> <td><p> 14</p> </td> <td><p> 14</p> </td> </tr> </tbody></table> <p> <b>5. Sondaların kullanımı hakkında notlar</b></p> <p> 5.1. Akışı daha zor olan tozlar için, sondalar dik olarak yerleştirilebilir. A tipi sondalar bu şekilde çevrilerek tamamen dolar ve dik olarak çekilebilirler. B tipi sondalar sokma esnasında tamamen dolarlar, fakat daha aşağıdaki uçtan dökülmesini önlemek için eğik pozisyonda çıkarılmaları gerekir.</p> <p> 5.2. Kolayca akan tozlarda, kap yana eğilmelidir, sondalar neredeyse yatay olarak, yarık aşağıda kalacak şekilde sokulmalı ve yarık üstte kalacak şekilde çıkarılmalıdır.</p> <p> Şekil 1: Kazein ve kazeinatlardan numune almaya uygun sondalar (Ölçüler mm cinsinden verilmiştir).</p> <p> <img src="https://gidamevzuati.com/assets/legislation/15752-10fcff802840d391.png" alt="Resmî ekte yer alan şekil veya formül"> </p> <p> Tip A Tip B</p> </td> </tr> <tr> <td> </td> </tr> <tr> <td> </td> </tr> </tbody></table>

Önemli

## Gözden kaçırmayın.

Bu mevzuattaki yasaklar, limitler, uygulama koşulları ve kritik ekler. Her başlıktan ilgili kaynağa ulaşabilirsiniz.

**3** dikkat noktası

Okuma kolaylığı için seçilen hükümler kaynak metinden aktarılmıştır. Koşul ve istisnaları birlikte değerlendirmek için ilgili maddenin veya ekin tamamını okuyun.

1. 01Uygulama ve kontrolMadde 4

### Numune alma metotları ve sondalar

**MADDE 4 –** (1) Numune alma metotları ve kullanılacak sondalar, EK-I’de yer alan Genel İlkeler’e uygun olarak aşağıdaki şekilde uygulanır:

a) Yenilebilir kazein ve kazeinatların kimyasal analizi için numune alma metodu, uygulanışı EK-II’de yer alan birinci kısma göre yapılır.

b) Dökme haldeki yenilebilir kazein ve kazeinatlarda numune alma işleminde kullanılan numune alma sondaları EK-II’de yer alan ikinci kısma uygun olur.

[Maddeyi koşul ve istisnalarıyla oku](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#madde-4)
2. 02Ekleri gözden kaçırmayınEk 1

### Genel İlkeler

Bu ekteki **Genel İlkeler** başlığını uygulamada ayrıca kontrol edin. Tablo, açıklama ve dipnotları kaynakta birlikte inceleyin.

[Ekin tamamını incele](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#ek-1)
3. 03Ekleri gözden kaçırmayınEk 2

### 1.Kısım: Numune Alma Metotları

Bu ekteki **1.Kısım: Numune Alma Metotları** başlığını uygulamada ayrıca kontrol edin. Tablo, açıklama ve dipnotları kaynakta birlikte inceleyin.

[Ekin tamamını incele](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#ek-2)

[↑ Mevzuatın başına dön](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#mevzuat-basligi)

KAYNAKÇA

## Kaynaklar ve değişiklik geçmişi

Kaynak kontrol tarihi: 21 Eylül 2026. Ana metin ve ekler doğrudan Mevzuat Bilgi Sistemi’nin resmî .gov.tr kaynağından aktarılmıştır. Bu sayfa resmî yayın değildir.

1. [Mevzuat Bilgi Sistemi · 15752 ↗](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=15752&MevzuatTur=9&MevzuatTertip=5)

Ana metnin doğrudan aktarıldığı resmî kayıt. Metin ve ekler bu kayıttaki kaynak dosyalardan aktarılmıştır.
2. [Resmî mevzuat envanteri ↗](https://www.tarimorman.gov.tr/GKGM/Belgeler/DB_Gida_Isletmeleri/Kodeks-Calismalari/mevzuat-listesi-22.05.2026.pdf)

TGK 22.05.2026
3. [Mevzuat Bilgi Sistemi · resmî ek dosyası ↗](https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/yonetmelik/9.5.15752-ek.doc)

Tebliğin eklerini görmek için tıklayınız

### Yayım ve değişiklikler

**04 Ocak 2012 · RG 28163:** İlk yayım.

[Mevzuat kütüphanesine dön](https://gidamevzuati.com/mevzuat)

## Diğer gıda mevzuatları

- [Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği ↗](https://gidamevzuati.com/mevzuat/34289)
- [Türk Gıda Kodeksi Belirli Gıdalarda Dioksinlerin, Dioksin Benzeri Poliklorlu Bifenillerin ve Dioksin Benzeri Olmayan Poliklorlu Bifenillerin Seviyesinin Resmi Kontrolü için Numune Alma, Numune Hazırlama ve Analiz Metodu Kriterleri Tebliği (Tebliğ No: 2015/32) ↗](https://gidamevzuati.com/mevzuat/20993)
- [Türk Gıda Kodeksi Belirli Gıdalarda Nitrat Limitinin Resmi Kontrolü için Numune Alma, Numune Hazırlama ve Analiz Metodu Kriterleri Tebliği (Tebliğ No: 2011/33) ↗](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15194)
- [Türk Gıda Kodeksi Gıdalardaki Mikotoksin Seviyelerinin Resmî Kontrolü için Numune Alma ve Analiz Metodu Kriterleri Tebliği (Tebliğ No: 2025/7) ↗](https://gidamevzuati.com/mevzuat/42345)
- [Türk Gıda Kodeksi Gıdalarda Pestisit Kalıntılarının Resmi Kontrolü için Numune Alma Metotları Tebliği (Tebliğ No: 2011/34) ↗](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15195)
- [Türk Gıda Kodeksi Gıdalardaki Eser Elementler ve İşleme Bulaşanlarının Resmî Kontrolü için Numune Alma ve Analiz Metodu Kriterleri Tebliği (Tebliğ No: 2024/10) ↗](https://gidamevzuati.com/mevzuat/41290)
- [Türk Gıda Kodeksi İnsan Tüketimine Sunulan Şekerlerin Analiz Yöntemleri Tebliği (Tebliğ No:2002/26) ↗](https://gidamevzuati.com/mevzuat/40428)
- [Türk Gıda Kodeksi Koyulaştırılmış Süt ve Süttozlarının Kimyasal Analizi için Numune Alma Metotları Tebliği (Tebliğ No: 2012/3) ↗](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15747)

[↑ Başa dön](https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#mevzuat-basligi)

```json
[
  {
    "@context": "https://schema.org",
    "@type": "Organization",
    "@id": "https://gidamevzuati.com/#organization",
    "name": "Gıda Mevzuatı",
    "url": "https://gidamevzuati.com",
    "email": "ufuk@brix.tr",
    "logo": "https://gidamevzuati.com/favicon.svg"
  },
  {
    "@context": "https://schema.org",
    "@type": "WebSite",
    "@id": "https://gidamevzuati.com/#website",
    "name": "Gıda Mevzuatı",
    "url": "https://gidamevzuati.com",
    "inLanguage": "tr-TR"
  },
  {
    "@context": "https://schema.org",
    "@type": "BreadcrumbList",
    "itemListElement": [
      {
        "@type": "ListItem",
        "position": 1,
        "name": "Ana sayfa",
        "item": "https://gidamevzuati.com/"
      },
      {
        "@type": "ListItem",
        "position": 2,
        "name": "Mevzuat",
        "item": "https://gidamevzuati.com/mevzuat"
      },
      {
        "@type": "ListItem",
        "position": 3,
        "name": "Türk Gıda Kodeksi Yenilebilir Kazein ve Kazeinatların Kimyasal Analizi için Numune Alma Metotları Tebliği (Tebliğ No: 2012/6)",
        "item": "https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752"
      }
    ]
  },
  {
    "@context": "https://schema.org",
    "@type": "WebPage",
    "name": "Türk Gıda Kodeksi Yenilebilir Kazein ve Kazeinatların Kimyasal Analizi için Numune Alma Metotları Tebliği (Tebliğ No: 2012/6)",
    "inLanguage": "tr-TR",
    "description": "Yenilebilir Kazein ve Kazeinatların Kimyasal Analizi…: 7 madde, 2 ek. Tam metin, resmî kaynaklar, tablolar ve ilgili gıda mevzuatına bağlantılar.",
    "url": "https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752",
    "mainEntity": {
      "@type": "Legislation",
      "@id": "https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752#legislation",
      "name": "Türk Gıda Kodeksi Yenilebilir Kazein ve Kazeinatların Kimyasal Analizi için Numune Alma Metotları Tebliği (Tebliğ No: 2012/6)",
      "legislationIdentifier": "15752",
      "legislationType": "Tebliğ",
      "legislationJurisdiction": "TR",
      "inLanguage": "tr",
      "datePublished": "2012-01-04",
      "legislationDate": "2012-01-04",
      "legislationDateVersion": "2012-01-04",
      "legislationLegalValue": "https://schema.org/UnofficialLegalValue",
      "legislationPassedBy": {
        "@type": "GovernmentOrganization",
        "name": "Tarım ve Orman Bakanlığı"
      },
      "sameAs": "https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=15752&MevzuatTur=9&MevzuatTertip=5",
      "url": "https://gidamevzuati.com/mevzuat/15752",
      "citation": [
        "https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=15752&MevzuatTur=9&MevzuatTertip=5",
        "https://www.tarimorman.gov.tr/GKGM/Belgeler/DB_Gida_Isletmeleri/Kodeks-Calismalari/mevzuat-listesi-22.05.2026.pdf",
        "https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/yonetmelik/9.5.15752-ek.doc"
      ]
    },
    "dateModified": "2026-09-23"
  }
]
```
